اگر قسط بانک پرداخت نشود چه اتفاقی می‌افتد؟

پرداخت به‌موقع اقساط یکی از مهم‌ترین تعهدات هر وام‌گیرنده است. اگر قسط بانک پرداخت نشود، بانک علاوه بر دریافت جریمه دیرکرد، سابقه منفی پرداخت را در سامانه‌های اعتبارسنجی ثبت می‌کند. این موضوع می‌تواند در آینده دریافت وام، کارت اعتباری یا سایر خدمات بانکی را با مشکل مواجه کند.

شدت پیامدها به مدت زمان تأخیر، نوع وام و قوانین بانک بستگی دارد؛ اما در صورت ادامه‌دار شدن بدهی، امکان پیگیری حقوقی نیز وجود خواهد داشت.

قسط معوق چیست؟

قسط معوق به قسطی گفته می‌شود که از تاریخ سررسید آن گذشته اما هنوز پرداخت نشده است.

بانک‌ها پس از سررسید، قسط را به عنوان بدهی معوق ثبت می‌کنند و معمولاً از طریق پیامک یا تماس تلفنی به مشتری اطلاع می‌دهند.

دیرکرد وام یا وجه التزام چیست؟

وجه التزام همان جریمه‌ای است که بانک بابت تأخیر در پرداخت اقساط دریافت می‌کند.

این مبلغ علاوه بر سود وام بوده و مطابق قرارداد تسهیلات محاسبه می‌شود.

تفاوت دیرکرد وام با قسط معوق

بسیاری از افراد این دو اصطلاح را یکسان می‌دانند؛ درحالی‌که تفاوت دارند.

دیرکرد وام	قسط معوق
چند روز تأخیر در پرداخت	عدم پرداخت طولانی‌مدت
شامل جریمه تأخیر	ثبت بدهی در سیستم بانکی
معمولاً بدون اقدام حقوقی	امکان پیگیری قانونی

پیامدهای پرداخت نکردن قسط بانک

۱. کاهش رتبه اعتباری

تمام پرداخت‌های شما در سامانه اعتبارسنجی ثبت می‌شود.

در صورت تأخیر:

• امتیاز اعتباری کاهش می‌یابد.
• دریافت وام جدید دشوارتر می‌شود.
• احتمال رد درخواست تسهیلات افزایش پیدا می‌کند.

۲. جریمه دیرکرد

بانک بابت هر روز تأخیر مبلغی را به عنوان وجه التزام محاسبه می‌کند.

هرچه مدت تأخیر بیشتر باشد، مبلغ جریمه نیز افزایش خواهد یافت.

۳. پیگیری حقوقی

در صورت عدم پرداخت چندین قسط:

• اخطار رسمی ارسال می‌شود.
• پرونده به واحد حقوقی بانک ارجاع داده می‌شود.
• امکان صدور اجرائیه وجود دارد.

۴. توقیف حساب یا اموال

اگر بدهی همچنان پرداخت نشود، بانک ممکن است:

• حساب بانکی را مسدود کند.
• از ضامن مطالبه وجه نماید.
• اموال معرفی‌شده را توقیف کند.

جریمه دیرکرد اقساط چگونه محاسبه می‌شود؟

بانک‌ها معمولاً جریمه را بر اساس سه عامل محاسبه می‌کنند:

• مبلغ قسط
• تعداد روزهای تأخیر
• نرخ وجه التزام

فرمول کلی:

جریمه دیرکرد = مبلغ قسط × نرخ جریمه روزانه × تعداد روزهای تأخیر

نرخ جریمه دیرکرد در بانک‌ها

در اغلب بانک‌های ایران، نرخ وجه التزام برابر است با:

نرخ سود تسهیلات + ۶ درصد

به عنوان مثال اگر سود وام ۱۸ درصد باشد، نرخ تأخیر معمولاً ۲۴ درصد در سال خواهد بود؛ البته جزئیات دقیق مطابق قرارداد هر بانک تعیین می‌شود.

نمونه محاسبه جریمه دیرکرد

فرض کنید:

• مبلغ قسط: ۶,۷۹۶,۴۷۸ تومان
• مدت تأخیر: ۸ روز

در این حالت علاوه بر مبلغ قسط، مبلغی نیز به عنوان جریمه دیرکرد به بدهی اضافه خواهد شد.

تاثیر پرداخت نکردن اقساط بر اعتبار بانکی

اگر اقساط به موقع پرداخت نشوند:

• رتبه اعتباری کاهش پیدا می‌کند.
• دریافت وام بدون ضامن دشوارتر می‌شود.
• احتمال رد درخواست وام افزایش می‌یابد.
• بانک‌ها مشتری را پرریسک ارزیابی می‌کنند.

چگونه از معوق شدن اقساط جلوگیری کنیم؟

بودجه‌بندی ماهانه

ابتدا مبلغ اقساط را از درآمد ماهانه جدا کنید تا هزینه‌های دیگر باعث کمبود نقدینگی نشود.

فعال کردن برداشت خودکار

بیشتر بانک‌ها امکان برداشت خودکار اقساط از حساب را فراهم کرده‌اند.

این روش احتمال فراموشی پرداخت را تقریباً از بین می‌برد.

درخواست امهال

در صورت بروز مشکلات مالی، قبل از معوق شدن اقساط با بانک مذاکره کنید.

در برخی شرایط امکان:

• امهال
• تمدید بازپرداخت
• تقسیط مجدد

وجود دارد.

مذاکره با بانک

اگر به دلیل بیماری، بیکاری یا شرایط خاص قادر به پرداخت نیستید، سریعاً موضوع را با بانک در میان بگذارید.

گاهی بانک‌ها برای مشتریان خوش‌حساب شرایط ویژه‌ای در نظر می‌گیرند.

اگر وام‌گیرنده اقساط را پرداخت نکند، بانک می‌تواند برای وصول مطالبات به ضامن مراجعه کند.

جمع‌بندی

پرداخت نکردن اقساط بانکی تنها به اضافه شدن جریمه ختم نمی‌شود. کاهش رتبه اعتباری، محدود شدن دریافت تسهیلات آینده، مسئولیت ضامن و حتی اقدامات حقوقی از مهم‌ترین پیامدهای آن هستند. اگر احتمال می‌دهید در پرداخت اقساط دچار مشکل شوید، بهتر است پیش از سررسید با بانک مذاکره کرده و از راهکارهایی مانند امهال یا تقسیط مجدد استفاده کنید.

همچنین اگر قصد دریافت وام جدید دارید، می‌توانید شرایط انواع وام‌های بانکی را در وامگرد مقایسه کرده و مناسب‌ترین گزینه را انتخاب کنید.